5. Sınıf Söz Sanatları Testi-1

Bu sayfadaki 20 soruluk test, 5. sınıf Türkçe dersi söz sanatları konusunun benzetme bölümünü ölçer. Benzetme, aralarında ilgi bulunan iki varlıktan zayıf olanı güçlü olanla anlatmaktır: “Aslan gibi güçlü.” Bu sanat, anlatımı canlandırır ve okurun zihninde görüntü oluşturur. Aşağıda benzetmenin ögelerini, ifadelerini ve sık yapılan hataları bulacaksın.

Kazanım

Benzetme sanatını tanır; benzetmenin ögelerini ve benzetme ifadelerini belirleyerek anlamı açıklar. (Kazanım kodunu MEB Türkçe Dersi Öğretim Programı’ndan doğrulayın; bu sayfada uydurma kod verilmez.)

Bu testte ne ölçülüyor?

• Tanıma: Benzetme cümlelerini belirleme.
• Ögeler: Benzeyen, kendisine benzetilen, benzetme yönü.
• İfadeler: “Gibi, kadar, sanki” edatlarını görme.
• Anlam: Benzetmenin metne katkısını açıklama.

Benzetme nedir?

Benzetme, iki varlık arasında benzerlik kurarak anlatımı güçlendiren söz sanatıdır: “Kar gibi beyaz”, “aslan gibi güçlü”. Bu sanat, soyut ya da bilinmeyen bir şeyi somut ve tanıdık bir şeyle anlatmayı sağlar. Bu yüzden benzetme, anlaşılırlığı artırır.

Benzetmenin ögeleri

Benzetmenin dört ögesi vardır: benzeyen, kendisine benzetilen, benzetme yönü ve benzetme edatı. “Aslan gibi güçlü bir çocuk” ifadesinde “çocuk” benzeyen, “aslan” kendisine benzetilen, “güçlü” benzetme yönü, “gibi” ise edattır. Dört ögenin hepsi bir arada olmak zorunda değildir.

Benzetme ifadeleri ve örnekler

• Gibi: “Kar gibi beyaz.”
• Kadar: “Dağ kadar büyük.”
• Sanki: “Sanki bir gülümseme.”
• Ölçüt: İki varlık arasında benzerlik var mı?

Benzetmenin metne katkısı

Benzetme, anlatımı somutlaştırır ve duyguyu güçlendirir. “Umutsuzluk, karanlık bir tünel gibiydi.” cümlesinde duygu, görüntüye çevrilmiştir. Bu yüzden benzetme, şiirde ve öyküde sık kullanılır.

Benzetmenin sınırları

Her “gibi” benzetme değildir. “Bu kalem gibi bir kalem aldım.” cümlesinde “gibi” gerçek bir karşılaştırma bildirir; sanat yoktur. Benzetme olması için iki varlık arasında benzerlik kurulması ve anlatımın mecazlı olması gerekir.

Sık yapılan 3 hata

1. Benzetmeyi gerçek sanmak. “Aslan gibi” ifadesinde aslan yoktur.
2. Her “gibi”yi benzetme saymak. Bazen gerçek karşılaştırma bildirir.
3. Benzetme yönünü atlamak. “Güçlü” ögesi anlamı belirler.

Çözüm stratejisi: 4 adım

1. İki varlığı bul. Neyle neye benzetiliyor?
2. Edatı işaretle. “Gibi, kadar, sanki” hangisi?
3. Yönü belirle. Hangi özellik benzetiliyor?
4. Anlamı yaz. Benzetme ne kazandırıyor?

Örnek çözüm

“Akşam olunca gökyüzü, bir ressamın tuvali gibi kızıla boyanmıştı. Deniz, cam gibi parlıyordu.” Bu parçada “gökyüzü” tuvale, “deniz” cama benzetilmiştir. İki cümlede de “gibi” edatı kullanılmıştır. Soru “Bu parçada hangi söz sanatı vardır?” diye soruyorsa, benzetmeyi işaretlemek gerekir.

Nasıl çalışmalı?

Her gün üç benzetme cümlesi yaz; ögelerini işaretle. Ardından benzetmeyi gerçek anlamda yeniden yazıp farkı göster. Bu alıştırma, benzetmeyi kalıcı hâle getirir. Her tekrarda süreyi biraz kısaltmak, hız kazandırır ve soru çözerken duyulan güveni artırır.

İlgili içerik

• 5. Sınıf Söz Sanatları Testleri
• 5. Sınıf Söz Sanatları Testi-2
• 5. Sınıf Metin Türleri Testleri
• Söz Sanatları Konu Anlatımı (KonuVakti)

Hazırlayan: Türkçe Test Vakti · Son güncelleme: 30 Ekim 2026