7. Sınıf Fiillerde Kip ve Kişi Testi-1

Bu sayfadaki 20 soruluk test, 7. sınıf Türkçe dersi fiillerde kip ve kişi konusunun temel bilgilerini ölçer. Kip, fiilin bildirdiği zamanı ya da dileği gösterir; kişi ise işi kimin yaptığını belirtir. Haber kipleri zaman bildirir (-di, -miş, -yor, -acak, -r), dilek kipleri ise zaman değil istek, emir, gereklilik ve şart bildirir (-meli, -sa, -e, emir). Aşağıda iki kip grubunu, kişi eklerini ve sık yapılan hataları bulacaksın.

Kazanım

Fiillerde haber ve dilek kiplerini ayırt eder; kişi eklerini belirleyerek fiilin kip ve kişi yapısını çözümler. (Kazanım kodunu MEB Türkçe Dersi Öğretim Programı’ndan doğrulayın.)

Bu testte ne ölçülüyor?

• Haber kipleri: Görülen geçmiş, duyulan geçmiş, şimdiki, gelecek, geniş zaman.
• Dilek kipleri: Gereklilik, istek, şart, emir.
• Kişi ekleri: “-im, -sin, -iz, -ler” eklerini ayırma.
• Kip-kişi ayrımı: Eklerin hangi işlevi gördüğünü belirleme.

Haber kipleri

Haber kipleri zaman bildirir. Görülen geçmiş zaman “-dı/-di” ile kurulur: “geldi”. Duyulan geçmiş zaman “-mış/-miş” ile kurulur: “gelmiş”. Şimdiki zaman “-yor” ile kurulur: “geliyor”. Gelecek zaman “-acak/-ecek” ile kurulur: “gelecek”. Geniş zaman ise “-r” ile kurulur: “gelir”. Bu beş kip, eylemin ne zaman gerçekleştiğini gösterir.

Dilek kipleri

Dilek kipleri zaman bildirmez; istek, emir, gereklilik ve şart anlatır. Gereklilik kipi “-malı/-meli” ile kurulur: “gelmeli”. İstek kipi “-a/-e” ile kurulur: “gele”. Şart kipi “-sa/-se” ile kurulur: “gelse”. Emir kipi ise eksizdir: “gel, gelsin, gelin”. Bu kiplerde zaman yoktur; bu yüzden “gelmeli” cümlesinde “ne zaman?” sorusu cevapsız kalır.

Kişi ekleri

• 1. tekil: “-im” → “geldim”.
• 2. tekil: “-sin” → “geldin”.
• 3. tekil: “-” → “geldi”.
• 1. çoğul: “-iz” → “geldik”.
• 2. çoğul: “-niz” → “geldiniz”.
• 3. çoğul: “-ler” → “geldiler”.

Kip kayması

Kip kayması, cümlede bir kipin başka bir kipin anlamında kullanılmasıdır: “Yarın sabah erken kalkıyoruz.” cümlesinde şimdiki zaman eki gelecek zaman anlamı taşır. Günlük dilde sık görülen bu kullanım, sınavda “kip kayması” olarak sorulur. Ayrımı yapmak için ekin değil, cümlenin zaman anlamına bakmak gerekir. Bu bakış, kip sorularında belirleyicidir. Ekin yanıltıcı olabileceğini unutmamak gerekir. Cümlenin anlamı her zaman önce gelir. Bu yüzden kip sorusunda cümlenin tamamı okunmalıdır.

Sık yapılan 3 hata

1. Dilek kipinde zaman aramak. “Gelmeli” cümlesinde zaman yoktur.
2. Emir kipini eksiz sanmamak. “Gel!” cümlesinde kip eki yoktur; kip eksizdir.
3. Kişi ekiyle kip ekini karıştırmak. “-im” kişi, “-dı” kiptir.

Çözüm stratejisi: 4 adım

1. Zaman var mı? Varsa haber kipi, yoksa dilek kipi.
2. Eki bul. “-dı, -miş, -yor, -acak, -r” hangisi?
3. Kişiyi belirle. Özneye soru sor.
4. Ekleri ayır. Kip eki ve kişi ekini ayrı işaretle.

Örnek çözüm

“Yarın erken kalkmalıyım, çünkü sınav var. Dün gece geç yattım ve sabah zor kalktım.” Bu parçada “kalkmalıyım” gereklilik kipidir; zaman bildirmez. “Yattım” ve “kalktım” ise görülen geçmiş zaman kipindedir ve birinci tekil kişiyle çekimlenmiştir. Soru “Bu parçada hangi kip kullanılmıştır?” diye soruyorsa, önce zaman olup olmadığına bakmak gerekir.

Nasıl çalışmalı?

Her gün bir fiili beş haber kipinde ve dört dilek kipinde çekimle. Ardından her çekimi kişi ekleriyle birlikte yaz. Bu tablo, kip ve kişi ayrımını kalıcı hâle getirir. Bu alıştırmayı kısa tutmak, öğrenilen kuralın kalıcı olmasını ve sınavda hatırlanmasını sağlar.

İlgili içerik

• 7. Sınıf Fiillerde Kip ve Kişi Testleri
• 7. Sınıf Fiillerde Kip ve Kişi Testi-2
• 7. Sınıf Ek Fiil Testi-1
• 7. sınıf fiiller konu anlatımı

Hazırlayan: Türkçe Test Vakti · Son güncelleme: 30 Ekim 2026