7. Sınıf Söz Sanatları Testi-2

Bu sayfadaki 20 soruluk test, 7. sınıf Türkçe dersi söz sanatları konusunun benzetme ve kişileştirme bölümünü ölçer. Benzetme, bir şeyi başka bir şeyin özellikleriyle anlatmaktır: “Aslan gibi güçlü.” Kişileştirme ise insan dışı varlıklara insan özelliği vermektir: “Rüzgâr fısıldıyor.” Bu iki sanat, metne canlılık ve duygu katar. Aşağıda benzetmenin dört ögesini, kişileştirmenin sınırlarını ve sık yapılan hataları bulacaksın.

Kazanım

Benzetme ve kişileştirme sanatlarını tanır; benzetmenin ögelerini belirler ve bu sanatların metne kattığı anlamı açıklar. (Kazanım kodunu MEB Türkçe Dersi Öğretim Programı’ndan doğrulayın; bu sayfada uydurma kod verilmez.)

Bu testte ne ölçülüyor?

• Benzetme: Benzetilen, kendisine benzetilen ve benzetme yönünü bulma.
• Benzetme edatları: “Gibi, kadar, sanki” ifadelerini tanıma.
• Kişileştirme: İnsan dışı varlıklara insan özelliği verilmesini görme.
• Ayrım: İki sanatı birbirine karıştırmama.

Benzetme nedir?

Benzetme, aralarında ilgi bulunan iki varlıktan zayıf olanı güçlü olanla anlatmaktır. Dört ögesi vardır: benzeyen, kendisine benzetilen, benzetme yönü ve benzetme edatı. “Aslan gibi güçlü bir çocuk” ifadesinde “çocuk” benzeyen, “aslan” kendisine benzetilen, “güçlü” benzetme yönü, “gibi” ise benzetme edatıdır. Dört ögenin hepsi bir arada olmak zorunda değildir.

Benzetme edatları

• Gibi: “Kar gibi beyaz.”
• Kadar: “Dağ kadar büyük.”
• Sanki: “Sanki bir gülümseme.”
• Andırıyor: “Bir tabloyu andırıyor.”

Kişileştirme nedir?

Kişileştirme, insan dışı varlıklara insan özelliği vermektir: “Rüzgâr fısıldıyor.”, “Ağaçlar üzgün görünüyordu.”, “Deniz öfkelenmişti.” Bu sanatta varlıklar konuşur, düşünür, duygulanır ya da insan gibi davranır. Kişileştirme, metne canlılık katar ve okurun duygudaşlık kurmasını sağlar.

Benzetme ile kişileştirmeyi ayırmak

Benzetmede iki varlık karşılaştırılır; kişileştirmede ise tek varlığa insan özelliği verilir. “Aslan gibi güçlü” ifadesinde karşılaştırma vardır; benzetmedir. “Aslan konuştu.” cümlesinde ise insan özelliği verilmiştir; kişileştirmedir. Ayrımı yapmak için “Karşılaştırma mı var, insan özelliği mi?” sorusunu sormak gerekir.

Benzetmenin metne etkisi

Benzetme, soyut ya da bilinmeyen bir şeyi somut ve tanıdık bir şeyle anlatmayı sağlar. “Umutsuzluk, karanlık bir tünel gibiydi.” cümlesinde duygu, görüntüye çevrilmiştir. Bu yüzden benzetme, anlaşılırlığı artırır ve okurun zihninde görüntü oluşturur. Şiirde ve öyküde sık kullanılmasının nedeni budur.

Kişileştirmenin metne etkisi

Kişileştirme, doğayı ve nesneleri canlı kılar. “Sabah, pencereme gülümseyerek baktı.” cümlesinde sabah, insan gibi davranır. Bu sanat, metne sıcaklık katar ve okurun duygudaşlık kurmasını sağlar. Masallarda ve fabllarda kişileştirme neredeyse zorunludur.

Sık yapılan 3 hata

1. Her “gibi”yi benzetme sanmak. “Gibi” bazen gerçek karşılaştırma da bildirir.
2. Kişileştirmeyi benzetme sanmak. Kişileştirmede karşılaştırma yoktur.
3. Benzetme yönünü atlamak. “Güçlü” gibi ögeler anlamı belirler.

Çözüm stratejisi: 4 adım

1. Karşılaştırma var mı? Varsa benzetme.
2. İnsan özelliği var mı? Varsa kişileştirme.
3. Edatı bul. “Gibi, kadar, sanki” hangisi?
4. Ögeleri işaretle. Benzeyen, benzetilen, yön.

Örnek çözüm

“Akşam olunca sokak lambaları göz kırptı. Gökyüzü, bir ressamın tuvali gibi kızıla boyanmıştı.” Bu parçada “sokak lambalarının göz kırpması” kişileştirmedir; insan özelliği verilmiştir. “Gökyüzünün tuval gibi kızıla boyanması” ise benzetmedir; “gökyüzü” benzeyen, “tuval” benzetilen, “gibi” edattır. Soru “Bu parçada hangi söz sanatı vardır?” diye soruyorsa, iki sanatı ayrı ayrı işaretlemek gerekir.

Nasıl çalışmalı?

Her gün üç cümle yaz: birinde benzetme, birinde kişileştirme, birinde ikisi birlikte olsun. Ardından cümlelerdeki ögeleri işaretle. Bu alıştırma, iki sanatın sınırlarını netleştirir. Aynı konuyu farklı bir metinde yeniden denemek, öğrenilen bilgiyi kalıcı biçimde pekiştirir.

İlgili içerik

• 7. Sınıf Söz Sanatları Testleri
• 7. Sınıf Söz Sanatları Testi-3
• 7. Sınıf Metin Türleri Testleri
• Söz Sanatları Konu Anlatımı (KonuVakti)

Hazırlayan: Türkçe Test Vakti · Son güncelleme: 30 Ekim 2026