8. Sınıf Yazım Kuralları Testi-3

Bu sayfadaki 20 soruluk test, 8. sınıf Türkçe dersi yazım kuralları konusunda büyük harf, sayı ve kısaltma yazımını ölçer. Bu üç alan, günlük yazışmada en çok hata yapılan yerlerdir: cümle başındaki harf, özel adların yazımı, tarih ve saat gösterimi, kısaltmalara gelen ekler. Kurallar birbirine bağlıdır; büyük harf kuralını bilmeden kısaltma yazımını doğru yapmak zordur. Aşağıda üç alanın kurallarını ve pratik kontrol yollarını bulacaksın.

Kazanım

Büyük harflerin kullanım yerlerini, sayıların ve kısaltmaların yazımını uygular; bu kuralları cümle üzerinde kontrol eder. (Kazanım kodunu MEB Türkçe Dersi Öğretim Programı’ndan doğrulayın.)

Bu testte ne ölçülüyor?

• Büyük harf: Cümle başı, özel ad, unvan ve belirli tarihlerde kullanım.
• Sayılar: Tarih, saat, sıra sayısı ve ölçü gösterimleri.
• Kısaltmalar: Noktalı ve noktasız kısaltmaları ayırma.
• Ek alan kısaltmalar: Kesme kullanımını doğru uygulama.

Büyük harf kuralları

Cümleler büyük harfle başlar: “Yarın okula gideceğiz.” Özel adlar büyük harfle yazılır: “Ayşe, Ankara, Türkçe”. Unvanlar adla birlikte kullanıldığında büyük harfle başlar: “Doktor Mehmet Bey”. Belirli tarihler büyük harfle yazılır: “29 Ekim 2026 Cuma”. Ancak tür adları küçük harfle yazılır: “bugün hava çok güzel” cümlesinde “hava” küçüktür; “Hava Kuvvetleri” ise kurum adı olduğu için büyüktür.

Sayıların yazımı

Tarihler noktayla yazılır: “29.10.2026”. Saatler iki nokta ile gösterilir: “14.30”. Sıra sayıları nokta ile yazılır: “3. kat, 12. soru”. Ölçü bildiren sayılar rakamla yazılabilir: “5 kilo, 3 metre”. Ancak cümle içinde küçük sayılar yazıyla da yazılabilir: “iki gün sonra”. Sayıya gelen ekler kesmeyle ayrılır: “1990’da, 2026’dan”.

Kısaltmalar

• Noktalı: “Dr.”, “Prof.”, “vb.”, “bk.”
• Noktasız: “TBMM”, “TDK”, “ABD”, “NATO”
• Ek alan: “TBMM’nin”, “ABD’ye”
• Ölçü birimi: “5 kiloluk” (kesme yok)

Kısaltmalara ek getirme

Kısaltmaya ek gelirken kesme kullanılır ve ek, kısaltmanın okunuşuna göre yazılır: “TBMM’nin, TDK’nin, ABD’ye, NATO’ya”. Kısaltma bir ölçü birimini gösteriyorsa ek kesmeyle ayrılmaz: “5 kiloluk”. Bu ayrım, kısaltma sorularının en ince noktasıdır; kısaltmanın neyi gösterdiğine bakmak gerekir.

Tarih ve gün adları

Belirli bir tarihten söz ediliyorsa gün ve ay adları büyük harfle yazılır: “29 Ekim 2026 Cuma”. Belirsiz kullanımda ise küçük harfle yazılır: “geçen cuma geldi”. Bu ayrım, büyük harf sorularında sık çıkar.

Sık yapılan 3 hata

1. Kurum kısaltmasına nokta koymak. “TBMM.” yanlıştır; “TBMM” doğrudur.
2. Ölçü birimine kesme eklemek. “5 kg’lık” yanlıştır; “5 kiloluk” doğrudur.
3. Özel ada gelen yapım ekini kesmeyle ayırmak. “Türkçe’lik” yanlıştır; “Türkçelik” doğrudur.

Çözüm stratejisi: 4 adım

1. Cümle başını kontrol et. İlk harf büyük mü?
2. Özel ad mı? Büyük harf ve kesme kuralını uygula.
3. Kısaltmayı tanı. Noktalı mı, noktasız mı?
4. Eki kontrol et. Kesme gerekli mi?

Örnek çözüm

“29 Ekim 2026 Cuma günü saat 10.00’da Ankara’daki törene katıldık.” Bu cümlede tarih büyük harfle, saat noktayla, “Ankara’daki” kesmeyle yazılmıştır. “10.00’da” yazımında saate gelen ek kesmeyle ayrılır. “TBMM’nin kararı” ifadesinde kısaltma noktasız, ek kesmeli yazılır. Soru “Bu cümlede yazım yanlışı var mıdır?” diye soruyorsa, her ögeyi kuralıyla karşılaştırmak gerekir.

Nasıl çalışmalı?

Bir gazete sayfasından on cümle seç; tarih, saat, kısaltma ve özel adları işaretle. Her biri için kuralı yanına yaz. Ardından aynı cümleleri yanlış yazıp düzeltme alıştırması yap. Bu yöntem, kuralları ezberden kurtarır.

İlgili içerik

• 8. Sınıf Yazım Kuralları Testleri (6 test)
• 8. Sınıf Yazım Kuralları Testi-1
• 8. Sınıf Yazım Kuralları Testi-2
• 8. Sınıf Türkçe Testleri

Hazırlayan: Türkçe Test Vakti · Son güncelleme: 30 Ekim 2026