7. Sınıf Yazım Kuralları Testi-1

Bu sayfadaki 20 soruluk test, 7. sınıf Türkçe dersi yazım kuralları konusunun “de/da”, “ki”, “mi” yazımı ve büyük harf kullanımı bölümünü ölçer. Bu dört başlık, günlük yazışmalarda en sık yanlış yapılan noktaları topladığı için sorular çoğu zaman “Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?” biçiminde gelir. Aşağıda testin hangi kuralları ölçtüğünü, ayrımların mantığını, sık yapılan hataları ve dört adımlı çözüm yolunu bulacaksın.

Kazanım

“de/da” bağlacı ile hâl ekini, “ki” bağlacı ile ilgi ekini, soru eki “mi”yi ve büyük harf kullanımını ayırt eder; bu kuralları cümle üzerinde uygulayarak yazım yanlışlarını düzeltir. (Kazanım kodunu MEB Türkçe Dersi Öğretim Programı’ndan doğrulayın; bu sayfada kod uydurulmaz.)

Bu testte ne ölçülüyor?

• “de/da” bağlacı: Kendi başına anlamı olan, cümleden çıkarıldığında yapıyı bozmayan bağlaç ile bulunma hâli ekini ayırma.
• “ki” bağlacı: İki cümleyi birbirine bağlayan “ki” ile eklendiği sözcüğe aitlik anlamı katan “-ki” ekini ayırma.
• “mi” soru eki: Her zaman ayrı yazıldığını ve ünlü uyumuna girdiğini uygulama.
• Büyük harf: Cümle başında, özel adlarda, unvanlarda, yer adlarında ve eser adlarında büyük harf kuralını uygulama.
• Düzeltme: Verilen bir cümledeki yazım yanlışını bulup doğru biçimi yazma.

Yazım kuralları: kısa hatırlatma

“de/da” iki ayrı görevde karşımıza çıkar. Bağlaç olan “de/da” ayrı yazılır ve cümleye “dahi, bile” anlamı katar: “Ben de geldim.” Buradaki “de” çıkarıldığında cümle bozulmaz, yalnızca anlam daralır. Bulunma hâli eki olan “-de/-da” ise sözcüğe bitişik yazılır: “Kitap masada kaldı.” Buradaki “-da” çıkarıldığında cümle bozulur, çünkü ekin kurduğu yer anlamı kaybolur. Ayrıca ek, ünsüz benzeşmesine uyarak “-te/-ta” biçimine girebilir: “Kitap rafta duruyor.” Bağlaçta ise böyle bir benzeşme olmaz; “te/ta” diye yazılmaz.

“ki” de iki görevlidir. Bağlaç olan “ki” ayrı yazılır ve genellikle iki yargıyı birbirine bağlar: “Gördüm ki hava kararmış.” İlgi eki olan “-ki” ise sözcüğe bitişik yazılır ve aitlik bildirir: “Akşamki toplantı”, “benimki”, “yukarıki değil, yukarıdaki”. Burada en pratik ayrım, “ki”yi cümleden çıkarmaktır: Çıkardığında cümle bozulmuyorsa bağlaçtır. Bunun yanında “belki, mademki, hâlbuki, sanki, oysaki, çünkü” gibi kalıplaşmış sözcüklerde “ki” bitişik yazılır; bunlar tek tek ezberlenmesi gereken istisnalardır.

Soru eki “mi” her zaman ayrı yazılır ve kendinden önceki sözcüğün son ünlüsüne uyar: “Geldi mi?”, “Gördün mü?”, “Bu mu?”, “Söyledin mi?”. “mi” hiçbir zaman kendisinden önceki sözcüğe bitişmez; “geldimi” yazımı yanlıştır. Büyük harf kuralında ise cümle ilk harfle başlar, özel adlar büyük yazılır. Unvanlar tek başına kullanıldığında küçük, adla birlikte kullanıldığında büyük harfle başlar: “öğretmen geldi” ama “Ayşe Öğretmen geldi”. Yer-yön bildiren sözcükler yer adı olarak kullanıldığında büyük yazılır: “Anadolu’nun doğusu”.

Dört kuralı ayıran sorular

• “de/da”yı çıkarınca cümle bozuluyor mu? Bozulmuyorsa bağlaçtır, ayrı yazılır.
• “ki”yi çıkarınca cümle bozuluyor mu? Bozulmuyorsa bağlaçtır, ayrı yazılır.
• Soru anlamı var mı? Varsa “mi” ayrı yazılır ve ünlü uyumuna girer.
• Özel ad mı, tür adı mı? Özel ad büyük, tür adı küçük harfle başlar.

Kalıplaşmış “ki”ler ve büyük harf listesi

Bazı sözcüklerde “ki” bağlaç gibi görünse de kalıplaşmış olduğu için bitişik yazılır. Bunları tek tek bilmek gerekir:

• Bitişik yazılanlar: belki, mademki, hâlbuki, sanki, oysaki, çünkü, meğerki.
• Ayrı yazılanlar: “Duydum ki”, “Öyle yoruldum ki”, “Bilmiyorum ki”.

Büyük harf kuralında da sık atlanan durumlar vardır: Cümle ilk harfi, özel adlar (Ayşe, Ankara, Türkçe), unvanlar adla birlikteyken (Doktor Mehmet), yer-yön adları yer adı olarak kullanıldığında (Doğu Anadolu), eser adlarının her sözcüğü (Küçük Prens) ve belirli tarihler (29 Ekim 2026) büyük harfle başlar. “Bugün 29 ekim” yazımı yanlıştır; ay adı belirli bir tarihle kullanıldığında büyük yazılır.

Sık yapılan 3 hata

1. Bağlaç “de/da”yı ek gibi bitiştirmek. “Bende geldim” yanlıştır; doğrusu “Ben de geldim”dir. Buradaki “de”, “ben” sözcüğüne eklenmez; ayrı bir sözcük olarak yazılır.
2. “ki” eki ile bağlacını karıştırmak. “Duydumki gelmişsin” yanlıştır; doğrusu “Duydum ki gelmişsin”dir. Buna karşılık “sabahki” bitişik yazılır, çünkü buradaki “-ki” ektir.
3. “mi”yi bitiştirmek. “Hazır mısın?” doğru, “Hazırmısın?” yanlıştır. Soru eki her koşulda ayrı yazılır.

Çözüm stratejisi: 4 adım

1. Cümleyi yavaş oku. Yazım soruları hızlı okunduğunda gözden kaçar; her sözcüğü tek tek kontrol et.
2. Şüpheli ekleri ayır. “de/da”, “ki”, “mi” gibi ekleri cümleden çıkararak ya da yerine başka bir sözcük koyarak dene.
3. Büyük harf kuralını kontrol et. Cümle başları, özel adlar ve unvanlar için tek tek bak.
4. Doğru biçimi yaz. Yanlışı bulmakla kalma, doğrusunu yaz; bu alışkanlık sınavda zaman kazandırır.

Örnek çözüm

“Dün akşam bende seninle geldim ama sen beni görmedin ki.” Bu cümlede iki yazım yanlışı vardır. Birincisi “bende” sözcüğüdür; burada “de” bağlaçtır, çünkü cümleden çıkarıldığında yapı bozulmaz: “Dün akşam ben seninle geldim.” Doğru yazım “ben de” biçimindedir. İkincisi ise “görmedin ki” bölümüdür; buradaki “ki” bağlaçtır ve ayrı yazılır, ancak cümlede zaten ayrı yazıldığı için doğrudur. Demek ki cümlede tek hata vardır. Soru “Bu cümledeki yazım yanlışı nasıl düzeltilir?” diye sorduğunda, yalnızca hatayı değil, doğru biçimi de yazmak gerekir. Aynı cümlede “ki” eki ile bağlacının birlikte bulunması da mümkündür: “Akşamki toplantıda gördüm ki herkes hazırdı.” Burada ilk “ki” ektir ve bitişik, ikincisi bağlaçtır ve ayrı yazılır; ikisini aynı cümlede ayırt etmek, kuralı gerçekten öğrendiğini gösterir.

Nasıl çalışmalı?

Yazım kuralları okunarak değil, yazılarak öğrenilir. Her gün kendi yazdığın üç cümleyi al ve içindeki “de/da”, “ki”, “mi” eklerini renkli kalemle işaretle; her biri için “bağlaç mı, ek mi?” sorusunu yazılı olarak cevapla. Ardından bir gazete haberinden beş cümle seçip büyük harf kullanımını kontrol et. Testte yanlış yaptığın sorularda hangi kuralı atladığını not et; hataların çoğu aynı iki kuralda birikir ve kısa sürede kapanır. Kuralı bir kez öğrendikten sonra kendi yazdıklarını düzeltmek, sınavdaki düzeltme sorularını da hızlandırır. Ayrıca yazım kuralları yalnızca Türkçe testinde değil, bütün derslerde yazılı anlatım puanını etkilediği için buradaki düzeltmeler kalıcı bir alışkanlığa dönüşmelidir.

İlgili içerik

• 7. Sınıf Yazım Kuralları Testleri
• 7. Sınıf Yazım Kuralları Testi-2
• 7. Sınıf Noktalama İşaretleri Testi-1
• 7. Sınıf Türkçe Testleri
• 7. Sınıf Türkçe Konu Anlatımları (KonuVakti)

Hazırlayan: Türkçe Test Vakti · Son güncelleme: 29 Ekim 2026